Kwaliteitsborging in de bouw is het gestructureerde proces waarmee wordt gecontroleerd, geregistreerd en aantoonbaar gemaakt dat een bouwwerk voldoet aan de geldende technische regelgeving. Tijdens het bouwproces worden risico’s, controles, bevindingen en bewijsstukken vastgelegd. Daardoor kan bij oplevering worden onderbouwd hoe de bouwtechnische bouwkwaliteit is beoordeeld.
Kwaliteitsborging betekent dat vooraf wordt bepaald welke eisen, risico’s en controlepunten binnen een project relevant zijn. Vervolgens wordt tijdens de uitvoering geregistreerd welke controles zijn uitgevoerd, wat daarbij is geconstateerd en welke bewijsstukken beschikbaar zijn.
In de bouw heeft kwaliteitsborging vooral betrekking op de bouwtechnische bouwkwaliteit. Daarbij wordt beoordeeld of een bouwwerk voldoet aan de voorschriften uit het Besluit bouwwerken leefomgeving, ook wel het Bbl genoemd.
Kwaliteitsborging is dus geen afzonderlijke controle aan het einde van het project. Het is een doorlopend proces van beoordelen, controleren, registreren en vastleggen.
Kwaliteitsborging maakt aantoonbaar hoe de bouwtechnische kwaliteit van een bouwwerk tijdens de uitvoering is gecontroleerd. Door bevindingen en bewijsstukken direct vast te leggen, ontstaat een controleerbaar overzicht van het bouwproces.
Bij bouwprojecten zijn vaak meerdere partijen, werkzaamheden en bouwtechnische onderdelen betrokken. Zonder gestructureerde registratie kan het achteraf lastig zijn om vast te stellen:
Het doel van kwaliteitsborging is daarom niet alleen het uitvoeren van controles. De uitgevoerde controles en de uitkomsten daarvan moeten ook aantoonbaar en herleidbaar worden vastgelegd.
Kwaliteitsborging begint met het beoordelen van het bouwplan en de beschikbare projectinformatie. Op basis daarvan worden risico’s en controlepunten vastgesteld. Tijdens de uitvoering worden relevante onderdelen gecontroleerd en worden bevindingen en bewijsstukken geregistreerd.
Het proces bestaat in hoofdlijnen uit de volgende stappen:
In de praktijk richt kwaliteitsborging zich op de onderdelen die voor een specifiek bouwproject relevant zijn. De exacte controles verschillen per bouwwerk, gebruiksfunctie en risicoprofiel. Bij een bouwproject kan kwaliteitsborging bijvoorbeeld bestaan uit:
Niet ieder onderdeel wordt bij ieder project op dezelfde manier gecontroleerd. De benodigde controles worden bepaald op basis van de risico’s en de bouwtechnische kenmerken van het bouwwerk.
Kwaliteitscontrole is de beoordeling van een specifiek onderdeel of een specifieke werkzaamheid. Kwaliteitsborging omvat het volledige proces waarin controles worden gepland, uitgevoerd, geregistreerd en onderbouwd met bewijsstukken.
Een afzonderlijke kwaliteitscontrole kan bijvoorbeeld betrekking hebben op een constructieve aansluiting of een brandwerende doorvoering. Het borgingsproces maakt daarnaast inzichtelijk:
Bij interne kwaliteitsborging controleert en registreert een bouwbedrijf zelf de kwaliteit van de uitgevoerde werkzaamheden. Externe kwaliteitsborging betekent dat een onafhankelijke partij buiten de uitvoerende organisatie het bouwplan, de controles en de beschikbare bewijsstukken beoordeelt. Interne kwaliteitsborging kan onderdeel zijn van het kwaliteitsmanagement van een aannemer. Daarbij worden bijvoorbeeld werkplannen, interne controles en foto’s van de uitvoering vastgelegd. Wanneer voor een bouwproject onafhankelijke kwaliteitsborging verplicht is, wordt een toegelaten kwaliteitsborger ingezet. Deze partij beoordeelt of er een gerechtvaardigd vertrouwen bestaat dat het bouwwerk aan de bouwtechnische bouwregelgeving zal voldoen. Lees meer over de taken en verantwoordelijkheden van een kwaliteitsborger.
Het Besluit bouwwerken leefomgeving bevat de landelijke bouwtechnische voorschriften voor bouwwerken. Binnen kwaliteitsborging wordt beoordeeld of de relevante onderdelen van een bouwplan en het gerealiseerde bouwwerk aan deze voorschriften voldoen. De eisen uit het Bbl hebben onder meer betrekking op:
Welke voorschriften van toepassing zijn, hangt af van het type bouwwerk, de gebruiksfunctie en de werkzaamheden die worden uitgevoerd. Meer uitleg vindt u op de pagina over bouwregelgeving.
Kwaliteitsborging is het bredere proces waarmee de technische bouwkwaliteit wordt gecontroleerd en aantoonbaar vastgelegd. De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen is de wet die voor bepaalde bouwprojecten regels stelt aan de onafhankelijke uitvoering van dit proces.
Voor bouwprojecten die onder het stelsel van de Wkb vallen, wordt een toegelaten instrument voor kwaliteitsborging gebruikt. De kwaliteitsborger werkt volgens dit instrument en beoordeelt of er een gerechtvaardigd vertrouwen bestaat dat het bouwwerk aan de bouwtechnische voorschriften voldoet.
Meer informatie over de wet, gevolgklassen en verplichtingen vindt u in het kenniscluster over de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen.
Het borgingsplan vormt de basis van het borgingsproces. Hierin worden de risico’s, controlepunten en benodigde bewijsstukken vooraf vastgelegd. Tijdens het bouwproces groeit deze informatie uit tot de onderbouwing voor het opleverdossier.
Het proces verloopt in hoofdlijnen als volgt:
Lees meer over het borgingsplan en het opleverdossier.
Verschillende partijen leveren informatie aan en registreren onderdelen van het bouwproces. De aannemer legt bijvoorbeeld werkzaamheden, interne controles, foto’s en productinformatie vast. Als onafhankelijke kwaliteitsborging verplicht is, beoordeelt een toegelaten kwaliteitsborger deze informatie en de uitvoering. De kwaliteitsborger controleert of de relevante risico’s zijn beoordeeld en of voldoende bewijs aanwezig is om vast te stellen dat het bouwwerk aan de bouwtechnische voorschriften voldoet. Bekijk de pagina over de kwaliteitsborger voor meer informatie over deze rol en de dienstverlening van Buro BOV.
Kwaliteitsborging hangt samen met bouwregelgeving, bouwtechnische controles, de Wkb en de vastlegging van bewijslast. Via onderstaande pagina’s kunt u zich verder verdiepen:
Kwaliteitsborging in de bouw betekent dat gedurende het bouwproces wordt gecontroleerd, geregistreerd en vastgelegd of een bouwwerk aan de geldende bouwtechnische regelgeving voldoet.
Of onafhankelijke kwaliteitsborging verplicht is, hangt af van het type bouwproject. Voor bepaalde bouwwerken die onder de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen vallen, moet een toegelaten kwaliteitsborger worden ingeschakeld. Lees meer over wanneer een kwaliteitsborger verplicht is.
Bij externe kwaliteitsborging wordt een bouwproject beoordeeld door een onafhankelijke partij buiten de uitvoerende organisatie. Binnen het stelsel van de Wkb wordt deze beoordeling uitgevoerd door een toegelaten kwaliteitsborger.
Een kwaliteitscontrole richt zich op één specifiek onderdeel of controlemoment. Kwaliteitsborging omvat het volledige proces van risicoanalyse, controles, registratie, bewijsvoering en aantoonbaarheid.
Het Besluit bouwwerken leefomgeving bevat de bouwtechnische voorschriften waaraan bouwwerken moeten voldoen. Binnen kwaliteitsborging wordt beoordeeld en vastgelegd of aan de relevante voorschriften uit het Bbl wordt voldaan.
Nee. Kwaliteitsborging is het bredere proces van controleren en aantoonbaar vastleggen van technische bouwkwaliteit. De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen stelt voor bepaalde bouwprojecten regels aan de onafhankelijke uitvoering van dit proces.
